Η συζήτηση που άνοιξε στον «αέρα» δεν ήταν απλώς ενημερωτική. Ήταν καταγγελτική. Ήταν μια ακτινογραφία ενός συστήματος που λειτουργεί σε βάρος του πολίτη. Από τις διαδικτυακές απάτες τύπου Forex και crypto μέχρι τα funds που αρπάζουν σπίτια για ψίχουλα, η εικόνα είναι μία: ο Έλληνας βρίσκεται μόνος απέναντι σε έναν μηχανισμό που γνωρίζει πολύ καλά πώς να τον παγιδεύει.
Το νέο κύμα επενδυτικών απατών
Όπως ανέλυσε ο κ. Παλάζης, το τελευταίο διάστημα παρατηρείται εκρηκτική αύξηση επενδυτικών απατών μέσω διαδικτύου. Άγνωστοι χρησιμοποιούν τηλεφωνικές κλήσεις, WhatsApp, e-mail και social media για να προσεγγίσουν υποψήφιους «επενδυτές», υποσχόμενοι αποδόσεις-όνειρο.
Η τακτική είναι συγκεκριμένη:
– Στήνουν ψεύτικες πλατφόρμες.
– Χρησιμοποιούν ονόματα υπαρκτών προσώπων.
– Δημιουργούν ομάδες στο WhatsApp με δεκάδες μέλη.
– Παρουσιάζουν «επιτυχημένες» συναλλαγές για να κερδίσουν εμπιστοσύνη.
Χαρακτηριστική είναι η υπόθεση της ομάδας “Financial Navigator 16”, όπου 76 Έλληνες εξαπατήθηκαν μέσω χειραγώγησης μετοχών εταιρείας με έδρα στα νησιά Κέιμαν. Η τακτική ήταν αριστοτεχνική: αρχικά εμφάνιζαν κέρδη, ώστε τα θύματα να επενδύσουν περισσότερα. Όταν τα ποσά μεγάλωσαν, η μετοχή τέθηκε σε αναστολή και τα χρήματα εξαφανίστηκαν.
Η ελληνική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς είχε ήδη προειδοποιήσει από τον Νοέμβριο του 2025 για παράνομη χρήση ονομάτων και φωτογραφιών, ωστόσο η τεχνολογία τρέχει ταχύτερα από την κρατική αντίδραση.
Τεχνητή Νοημοσύνη και «κλοπή» φωνής
Το πιο ανησυχητικό στοιχείο; Η χρήση τεχνητής νοημοσύνης για αναπαραγωγή φωνής συγγενικών προσώπων. Επιτήδειοι καλούν πολίτες, μιμούμενοι τη φωνή παιδιού, γονέα ή συζύγου, ζητώντας άμεση μεταφορά χρημάτων. Ο ανθρώπινος εγκέφαλος δεν προλαβαίνει να επεξεργαστεί την απάτη, αντιδρά συναισθηματικά.
Παράλληλα, χρησιμοποιείται η τεχνική «Caller ID spoofing»: ο αριθμός που εμφανίζεται δεν είναι πραγματικός. Όταν επιχειρείς να καλέσεις πίσω, ο αριθμός «δεν υπάρχει».
Το κράτος δηλώνει ότι δυσκολεύεται να εντοπίσει τους δράστες. Όμως η κοινωνία διερωτάται: πώς είναι δυνατόν να μην μπλοκάρονται τέτοιοι μηχανισμοί;
Τα funds και η αρπαγή περιουσιών
Η συζήτηση όμως δεν έμεινε στις απάτες του διαδικτύου. Πέρασε στο βαθύτερο πρόβλημα: τα funds και οι servicers.
Πώς είναι δυνατόν, αναρωτήθηκε ο Σερέτης, κάποιος να χρωστά 30.000 ευρώ και να του παίρνουν ακίνητο αξίας 100.000 ευρώ; Γιατί δεν επιτρέπεται στον δανειολήπτη να πουλήσει το ακίνητο μόνος του ώστε να αποπληρώσει το δάνειο και να κρατήσει το υπόλοιπο;
Η απάντηση είναι κυνική: το fund κερδίζει περισσότερα με την αρπαγή του ακινήτου. Και σε πολλές περιπτώσεις, ακόμα και μετά τον πλειστηριασμό, ο δανειολήπτης παραμένει χρεωμένος.
Η υπόθεση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην πρόσφατη απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου σχετικά με τον τρόπο υπολογισμού των δόσεων σε υποθέσεις υπαγωγής στον νόμο Κατσέλη.
Το κρίσιμο σημείο: Οι servicers υπολόγιζαν τις αυξήσεις επιτοκίου επί του συνολικού εναπομείναντος κεφαλαίου, αντί επί της μηνιαίας δόσης. Έτσι, μια αύξηση 1% μπορούσε να εκτινάξει τη δόση από 100 ευρώ σε 250 ή 300 ευρώ. Η απόφαση αναμένεται να καθαρογραφεί, όμως ήδη δημιουργεί ελπίδες για συμψηφισμούς και διορθώσεις υπέρ των δανειοληπτών.
Το δράμα των δανείων σε ελβετικό φράγκο
Ξεχωριστή ενότητα αποτέλεσε το ζήτημα των δανείων σε ελβετικό φράγκο. Από το 2004 έως το 2008, χιλιάδες Έλληνες πήραν στεγαστικά με χαμηλό επιτόκιο. Όταν όμως το φράγκο εκτινάχθηκε, βρέθηκαν να χρωστούν περισσότερα απ’ όσα δανείστηκαν, παρότι πλήρωναν κανονικά.
Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες το θέμα ρυθμίστηκε. Στην Ελλάδα, παραμένει ανοιχτό.
Μισθοί 800 ευρώ – Ενοίκια 700
Η συζήτηση κατέληξε στο γενικότερο οικονομικό αδιέξοδο. Με μισθούς 800 ευρώ και ενοίκια 650 με 700 ευρώ, πώς επιβιώνει ένας νέος άνθρωπος; Πώς δημιουργεί οικογένεια;
Η ακρίβεια ή, όπως τόνισε ο Σερέτης, η αισχροκέρδεια, εξανεμίζει τον μισθό στο πρώτο δεκαπενθήμερο. Και όταν συνδυάζεται με απαιτήσεις τραπεζών, κατασχέσεις και πλειστηριασμούς, το αποτέλεσμα είναι κοινωνική ασφυξία.
Το ερώτημα που αιωρείται
Γιατί δεν υπάρχει ουσιαστική κρατική παρέμβαση; Γιατί τα funds λειτουργούν χωρίς ουσιαστικό έλεγχο; Γιατί οι πολίτες δεν μπορούν να στραφούν συλλογικά κατά των τραπεζικών πρακτικών;
Η αίσθηση που μεταφέρθηκε από την εκπομπή είναι ότι το θεσμικό πλαίσιο ευνοεί το κεφάλαιο και όχι τον φορολογούμενο.
Το μήνυμα προς τους πολίτες
Ο Γιώργος Παλάζης έκλεισε με σαφή προτροπή:
– Μην επενδύετε χωρίς έλεγχο αδειοδότησης.
– Μην απαντάτε σε άγνωστους αριθμούς.
– Μην δίνετε τραπεζικούς κωδικούς σε κανέναν.
– Συμβουλευτείτε ειδικό πριν υπογράψετε οτιδήποτε.
– Ελέγχετε τις προειδοποιήσεις της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς.
Η γνώση είναι το μοναδικό όπλο απέναντι στην πλεκτάνη.
Το συμπέρασμα της εκπομπής ήταν πικρό αλλά ξεκάθαρο: ο Έλληνας πολίτης βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα πλέγμα τραπεζικών πρακτικών, funds, ψηφιακών απατών και θεσμικής αδράνειας. Αν δεν υπάρξει συλλογική αφύπνιση και ουσιαστική θεσμική κάθαρση, η κοινωνική πίεση θα ενταθεί.
Διότι εδώ δεν μιλάμε για αριθμούς. Μιλάμε για σπίτια. Για οικογένειες. Για ζωές.
Και όταν μια κοινωνία χάνει το δικαίωμα στο κεραμίδι και στην οικονομική αξιοπρέπεια, τότε το πρόβλημα δεν είναι απλώς τραπεζικό. Είναι βαθιά πολιτικό και βαθιά εθνικό.
