Μιλώντας στους Financial Times την Παρασκευή, ο εκτελεστικός διευθυντής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας Fatih Birol δήλωσε ότι η σύγκρουση αντιπροσωπεύει «τη μεγαλύτερη παγκόσμια απειλή για την ενεργειακή ασφάλεια στην ιστορία».
Ο Birol, Τούρκος οικονομολόγος και ειδικός σε θέματα ενέργειας, επισήμανε ότι η τρέχουσα σύγκρουση έχει αποκόψει διπλάσιο όγκο φυσικού αερίου από αυτόν που έχασε η Ευρώπη από τη Ρωσία το 2022, μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία.
Το Στενό του Ορμούζ έχει ουσιαστικά μπλοκαριστεί από τις ιρανικές απειλές για τη στόχευση πλοίων, σταματώντας «ζωτικές αρτηρίες» της παγκόσμιας οικονομίας, είπε.
Ο Birol προειδοποίησε ότι οι αγορές και οι πολιτικοί εξακολουθούν να υποτιμούν το βάθος της κρίσης, λέγοντας: «Ο κόσμος καταλαβαίνει ότι πρόκειται για μια μεγάλη πρόκληση, αλλά δεν είμαι σίγουρος ότι το βάθος και οι συνέπειες της κατάστασης είναι καλά κατανοητές».
Ακόμη και αν η σύγκρουση λήξει και ανοίξει ξανά το στενό, η επανεκκίνηση κατεστραμμένων ή κλειστών κοιτασμάτων πετρελαίου και φυσικού αερίου θα απαιτήσει σημαντικό χρόνο, είπε: «Θα χρειαστούν έξι μήνες για να λειτουργήσουν ορισμένα (κοιτάσματα), ενώ άλλα πολύ περισσότερο».
Σε απάντηση στο κλείσιμο του στενού, την περασμένη εβδομάδα ο ΔΟΕ ανακοίνωσε την αποδέσμευση 400 εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου και διυλισμένων προϊόντων από τα αποθέματα έκτακτης ανάγκης, περίπου το 20% των συνολικών αποθεμάτων του.
Ο Birol δήλωσε ότι διεξάγονται πρόσθετες συζητήσεις για τον εφοδιασμό με μεγάλους παραγωγούς, όπως ο Καναδάς, το Μεξικό, η Βραζιλία και η Νορβηγία, αν και τόνισε ότι τα μέτρα αυτά δεν μπορούν να αντισταθμίσουν πλήρως την απώλεια της παραγωγής της Μέσης Ανατολής.
«Η πιο σημαντική ενέργεια είναι η επανέναρξη των διελεύσεων μέσω των Στενών του Ορμούζ», δήλωσε.
Ο Birol κάλεσε επίσης τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να μην χαλαρώσουν τους περιορισμούς στις εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου, προειδοποιώντας κατά της ανανέωσης της εξάρτησης από τη Μόσχα παρά την τρέχουσα κρίση.
Οι αγωγοί Nord Stream της Ρωσίας παραμένουν εκτός λειτουργίας και η φήμη της ως αξιόπιστου προμηθευτή έχει πληγεί σοβαρά, είπε.
Κοιτάζοντας μπροστά, ο Birol δήλωσε ότι η κρίση θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει την παγκόσμια ενεργειακή πολιτική, απηχώντας τον διαρκή αντίκτυπο των πετρελαϊκών σοκ του 1973 και του 1979.
Προέβλεψε αυξημένες επενδύσεις σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, αναβίωση της πυρηνικής ενέργειας και επιταχυνόμενη υιοθέτηση των ηλεκτρικών οχημάτων, παράλληλα με μια πιθανή επιστροφή στη χρήση άνθρακα αντί του φυσικού αερίου.
Οι περιφερειακές εχθροπραξίες στη Μέση Ανατολή έχουν κλιμακωθεί από τότε που το Ισραήλ και οι ΗΠΑ εξαπέλυσαν κοινή επίθεση στο Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν περισσότεροι από 1.300 άνθρωποι, μεταξύ των οποίων και ο τότε ανώτατος ηγέτης Αλί Χαμενεΐ.
Το Ιράν ανταπέδωσε με επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και πυραύλους σε όλη την περιοχή και έχει ουσιαστικά κλείσει για τα περισσότερα πλοία το Στενό του Ορμούζ, μια βασική οδό διέλευσης πετρελαίου που κανονικά διακινεί περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα και περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου υγροποιημένου φυσικού αερίου.
