Η 15η Αυγούστου 1940 ξεκίνησε με κατάνυξη στην Τήνο, όπου πλήθος πιστών είχε συρρεύσει για τη γιορτή της Μεγαλόχαρης. Στο λιμάνι βρισκόταν σημαιοστολισμένο το καταδρομικό «Έλλη» για να συμμετάσχει στις εορταστικές εκδηλώσεις. Ο κυβερνήτης του, πλοίαρχος Χατζόπουλος, λαμβάνοντας αυξημένα μέτρα ασφαλείας, είχε διατάξει πλήρη πίεση στους λέβητες και τα αντιαεροπορικά σε ετοιμότητα.
Την ίδια ώρα, το ιταλικό υποβρύχιο Delfino, με κυβερνήτη τον υποπλοίαρχο Τζουζέπε Αϊκάρντι, είχε αποπλεύσει από τη Λέρο με εντολή να χτυπήσει ελληνικά ή εχθρικά πλοία. Πλησιάζοντας αθέατο στο λιμάνι της Τήνου, ο Αϊκάρντι εντόπισε από το περισκόπιο το «Έλλη» και αποφάσισε να επιτεθεί.
Η στιγμή της έκρηξης
Στις 08:25 π.μ., λίγο πριν τη λιτανεία της εικόνας, το υποβρύχιο εξαπέλυσε τρεις τορπίλες. Μία από αυτές βρήκε το στόχο της, προκαλώντας καταστροφική έκρηξη στο μηχανοστάσιο και τις δεξαμενές καυσίμων. Παρά τις προσπάθειες του πληρώματος, το «Έλλη» πήρε κλίση και βυθίστηκε μετά από περίπου μία ώρα. Οι άλλες δύο τορπίλες αστόχησαν και εξερράγησαν στον λιμενοβραχίονα.
Τα θύματα και η κάλυψη της αλήθειας
Από την επίθεση έχασαν τη ζωή τους 9 ναύτες και τραυματίστηκαν 24 μέλη του πληρώματος, ενώ μια γυναίκα στην ακτή πέθανε από ανακοπή λόγω του τρόμου. Η κυβέρνηση Μεταξά, επιθυμώντας να αποφύγει την άμεση εμπλοκή στον πόλεμο, απέδωσε αρχικά την επίθεση σε «υποβρύχιο άγνωστης εθνικότητας», αν και η κοινή γνώμη γνώριζε καλά τον υπαίτιο.
Συγκλονιστικές μαρτυρίες
Αυτόπτες μάρτυρες περιέγραψαν αργότερα τις στιγμές αλλόφρονος πανικού. Ο Γιώργος Αμιραλής θυμήθηκει: «Όλα έμοιαζαν να κυλούν κανονικά, η μέρα ήταν ηλιόλουστη… το ‘Ελλη… βρισκόταν αγκυροβολημένο… περίπου 600 μέτρα…» Μόλις ακούστηκε η πρώτη έκρηξη, σάστισαν όλοι πριν ακούσουν τη δεύτερη στη μύτη του μόλου. «Μας λέγανε: Απομακρυνθείτε, έγινε έκρηξη στα καζάνια του Έλλη». Ο Γιώργος Μαλλιάρης διηγείται πως «ήταν σαν σκηνικό κόλασης… μια γυναίκα αρμενικής καταγωγής πέθανε από καρδιακή προσβολή». Η φρίκη απλώθηκε άμεσα, καθώς ο καπνός, οι κραυγές και η ανακολουθία της στιγμής λύγισαν κάθε ανθρώπινο συναίσθημα.
Ηχητικό ντοκουμέντο
Ηχητικό ντοκουμέντο για τον τορπιλισμό του καταδρομικού «Έλλη» περιλαμβάνει την αφήγηση του τότε δόπου πυροβολητή Αργύρη Πετεινάρη, προερχόμενο από το αρχείο της Ελληνικής Ραδιοφωνίας, όπως παρουσιάζεται σε σχετικό υλικό του Ελληνικό Ινστιτούτο Ναυτικής Ιστορίας.
