Στην εκπομπή του Γρηγόρη Σερέτη, στον Focus FM 103,6 και στον ΜΑΧΗ FM 99,8 – τα μόνα πατριωτικά ραδιόφωνα που τολμούν να ανοίγουν τα μεγάλα ζητήματα που άλλοι αποφεύγουν – ακούστηκαν συγκλονιστικές καταγγελίες για την κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει ο ελληνικός αλιευτικός κλάδος. Καλεσμένος ήταν ο Παναγιώτης Περράκης, εκπρόσωπος των παράκτιων αλιέων της Μαγνησίας, ο οποίος περιέγραψε έναν ολόκληρο επαγγελματικό κόσμο που παλεύει να επιβιώσει, την ώρα που γεννώνται σοβαρότατα ερωτήματα για τη διαχείριση ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων.
Γιατί, όταν ο Έλληνας ψαράς δεν έχει χρήματα να βάλει πετρέλαιο στο καΐκι του, δεν μπορεί να επισκευάσει τα δίχτυα του και αγωνιά για το μεροκάματο, κάθε ευρώ που προορίζεται για τη στήριξη της αλιείας πρέπει να ελέγχεται μέχρι τελευταίου λεπτού! Και το ερώτημα που έθεσε ο Γρηγόρης Σερέτης ήταν πραγματικά εκρηκτικό: Πώς είναι δυνατόν χρηματοδοτήσεις που συνδέονται με την αλιεία να καταλήγουν σε τουριστικά καταλύματα, βίλες με πισίνες, κρεοπωλεία, κομμωτήρια και άλλες επιχειρηματικές δραστηριότητες, την ώρα που οι επαγγελματίες ψαράδες καταγγέλλουν ότι εγκαταλείπονται;
ΟΙ ΒΙΛΕΣ ΤΗΣ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗΣ ΚΑΙ Η ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ ΠΟΥ ΑΠΑΙΤΕΙ ΕΡΕΥΝΑ
Ο Γρηγόρης Σερέτης αποκάλυψε ότι, κατά τη διάρκεια διαδρομής του στη Χαλκιδική, παρατήρησε οκτώ νεόδμητες τουριστικές κατοικίες, μπροστά στις οποίες υπήρχε πινακίδα που, σύμφωνα με όσα ανέφερε, παρέπεμπε σε χρηματοδότηση μέσω προγράμματος συνδεδεμένου με την αλιεία. Όπως υποστήριξε, η αναγραφόμενη επιδότηση έφτανε το 80%. Δηλαδή, για μια επένδυση ενός εκατομμυρίου ευρώ, το ποσό της δημόσιας χρηματοδότησης θα μπορούσε, με αυτό το ποσοστό, να φτάνει τις 800.000 ευρώ. Ο δημοσιογράφος δήλωσε ότι διαθέτει φωτογραφία της σχετικής πινακίδας και ότι μπορεί να υποδείξει το συγκεκριμένο σημείο.
Εδώ όμως βρίσκεται η ουσία. Δεν αρκεί να υπάρχει μια επιδότηση για να χαρακτηριστεί παράνομη. Οφείλουν να εξεταστούν το πρόγραμμα, οι επιλέξιμες δραστηριότητες, οι δικαιούχοι και οι όροι χρηματοδότησης. Αλλά εάν αποδειχθεί ότι χρήματα εκταμιεύθηκαν κατά παράβαση των κανόνων ή με παραπλανητικά στοιχεία, τότε δεν μιλάμε για μια απλή διοικητική αστοχία. Μιλάμε για υπόθεση που απαιτεί πλήρη διερεύνηση και απόδοση ευθυνών!
Ο Σερέτης αναφέρθηκε επίσης στο Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας «Αρχιπέλαγος», το οποίο, σύμφωνα με όσα παρουσιάστηκαν στην εκπομπή, έχει κινηθεί προς την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία με στοιχεία σχετικά με χρηματοδοτήσεις που θεωρεί προβληματικές. Στη συζήτηση έγινε λόγος για τουριστικά καταλύματα, επιχειρήσεις ταχυπλόων, εμπορικά καταστήματα και άλλες δραστηριότητες.
Το μεγάλο ερώτημα είναι ένα: Ποιος αποφάσισε, με ποια κριτήρια και με ποιον έλεγχο πού θα καταλήξουν τα χρήματα;
ΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ – ΑΠΟΓΝΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΨΑΡΑΔΕΣ
Ο Παναγιώτης Περράκης αναφέρθηκε σε χρηματοδοτήσεις ύψους περίπου 508 εκατομμυρίων ευρώ που, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλέστηκε, συνδέονται με τον τομέα της αλιείας. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε σε ποσό 53,9 εκατομμυρίων ευρώ, για τη διάθεση του οποίου οι αλιείς ζητούν συγκεκριμένες απαντήσεις.
Ο Γρηγόρης Σερέτης επέμεινε ότι οι επαγγελματίες δεν μπορούν να περιορίζονται σε συναντήσεις, υποσχέσεις και ευχολόγια. Απαίτησε ουσιαστικά να εξεταστεί η νομική οδός, εφόσον υπάρχουν επαρκή στοιχεία για παρατυπίες. Και δικαίως τίθεται το ερώτημα: πόσες ακόμη συσκέψεις χρειάζονται για να μάθει ο Έλληνας φορολογούμενος ποιος εισέπραξε τα χρήματα και για ποιον σκοπό; Ο Περράκης εξήγησε ότι αλιευτικοί σύλλογοι συγκεντρώνουν έγγραφα, ώστε να σχηματιστεί ολοκληρωμένος φάκελος που θα υποβληθεί στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία. Η διαδικασία αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία. Διότι άλλο πράγμα είναι η δημόσια καταγγελία και άλλο η τεκμηριωμένη απόδειξη μιας παράνομης πράξης. Η αλήθεια πρέπει να αναζητηθεί με στοιχεία, όχι με πολιτικές διαβεβαιώσεις.
ΟΙ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΙΣ ΑΛΛΑΖΟΥΝ – ΤΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΠΑΡΑΜΕΝΟΥΝ
Σε ένα από τα πιο χαρακτηριστικά σημεία της συνέντευξης, ο Παναγιώτης Περράκης απέδωσε ευθύνες διαχρονικά στις κυβερνήσεις που διαχειρίστηκαν την ελληνική αλιεία. Δεν παρουσίασε την καταστροφή του κλάδου ως αποτέλεσμα μιας μόνο κυβερνητικής θητείας. Αντιθέτως, υποστήριξε ότι πρόκειται για σταδιακή απαξίωση, η οποία σήμερα έχει φτάσει σε οριακό σημείο. Και αυτή είναι η μεγάλη πολιτική πραγματικότητα που κανείς δεν μπορεί να αγνοεί.
Η Ελλάδα δεν έχασε τη δύναμη της αλιείας της μέσα σε μία νύχτα. Η φθορά συσσωρεύτηκε μέσα από πολιτικές επιλογές, παραλείψεις και αδυναμία ουσιαστικής προστασίας των επαγγελματιών. Από κυβέρνηση σε κυβέρνηση, από υπουργό σε υπουργό, οι ψαράδες ακούν για ανάπτυξη, προγράμματα, χρηματοδοτήσεις και μεταρρυθμίσεις. Στην πράξη, όμως, περιγράφουν μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα. Καύσιμα που κοστίζουν μια περιουσία. Αλιευτικά εργαλεία που καταστρέφονται. Αποζημιώσεις που καθυστερούν. Ηλεκτρονικές υποχρεώσεις που προσθέτουν κόστος. Έναν γερασμένο στόλο που δυσκολεύεται να ανανεωθεί. Και ολόκληρες οικογένειες που αναρωτιούνται αν αξίζει πλέον να συνεχίσουν το επάγγελμα των παππούδων τους.
ΑΠΕΙΛΕΣ, ΔΟΛΙΟΦΘΟΡΕΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΕΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΑΓΝΟΗΘΟΥΝ
Ιδιαίτερη αίσθηση προκάλεσαν οι προσωπικές καταγγελίες του Παναγιώτη Περράκη. Ο εκπρόσωπος των αλιέων υποστήριξε ότι έχει δεχθεί επανειλημμένες απειλές, ακόμη και σε βάρος των παιδιών του. Περιέγραψε επίσης περιστατικό κατά το οποίο άγνωστοι, σύμφωνα με την αφήγησή του, τοποθέτησαν χαλίκια σε εξαρτήματα της μηχανής του σκάφους του, με αποτέλεσμα να προκληθεί σοβαρή βλάβη κατά την εκκίνησή της. Πρόκειται για ισχυρισμούς που, εφόσον επιβεβαιωθούν, αναδεικνύουν ένα εξαιρετικά ανησυχητικό ζήτημα ασφάλειας. Κανένας επαγγελματίας δεν πρέπει να φοβάται για τη ζωή του ή για την οικογένειά του επειδή διεκδικεί τα δικαιώματά του! Οι αρμόδιες αρχές οφείλουν να εξετάζουν τέτοιες καταγγελίες με τη σοβαρότητα που απαιτούν.
Η δημοκρατία δεν μπορεί να λειτουργεί όταν ο φόβος αντικαθιστά την ελεύθερη έκφραση.
ΤΟΥΡΚΙΚΑ ΑΛΙΕΥΤΙΚΑ ΣΤΟ ΑΙΓΑΙΟ – ΠΟΙΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΕΙ ΤΟΝ ΕΛΛΗΝΑ ΨΑΡΑ;
Η συζήτηση πήρε ακόμη πιο σοβαρή διάσταση όταν στράφηκε στην παρουσία τουρκικών αλιευτικών σκαφών σε ελληνικές θαλάσσιες περιοχές. Ο Περράκης αναφέρθηκε σε περιστατικό με τρεις τουρκικές ανεμότρατες κοντά στην Αλόννησο και στο θαλάσσιο πάρκο της περιοχής. Σύμφωνα με την καταγγελία του, τα σκάφη εισήλθαν στην περιοχή χωρίς την αντίδραση που ο ίδιος θεωρεί αναγκαία από τις αρμόδιες αρχές. Τα πραγματικά περιστατικά και το ακριβές νομικό καθεστώς της συγκεκριμένης θαλάσσιας ζώνης απαιτούν επίσημη αποσαφήνιση. Ωστόσο, το ερώτημα παραμένει αμείλικτο. Πώς μπορεί ο Έλληνας παράκτιος αλιέας να αισθάνεται προστατευμένος, όταν καταγγέλλει ότι υπόκειται σε αυστηρούς περιορισμούς, ενώ ξένα αλιευτικά φέρονται να δραστηριοποιούνται ανεμπόδιστα;
Ο Γρηγόρης Σερέτης έθεσε ευθέως το ζήτημα της κρατικής ευθύνης. Δεν αρκεί να θεσπίζονται κανόνες. Πρέπει και να εφαρμόζονται. Και πρέπει να εφαρμόζονται χωρίς διακρίσεις, με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο, στην προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος και στα δικαιώματα των Ελλήνων επαγγελματιών. Η θάλασσα δεν είναι μόνο οικονομική δραστηριότητα. Είναι ιστορία, παράδοση, εθνική παρουσία και ζωή για εκατοντάδες παράκτιες κοινότητες.
ΤΑ ΑΙΤΗΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΛΙΕΩΝ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥΤΕΛΕΙΑ
Ο Παναγιώτης Περράκης παρουσίασε συγκεκριμένες διεκδικήσεις. Μείωση του κόστους των καυσίμων στο μισό, άμεση καταβολή επιδοτήσεων και αποζημιώσεων, στήριξη για ζημιές στα αλιευτικά εργαλεία, μέτρα αντιμετώπισης των λαγοκέφαλων και οικονομική βοήθεια για την προσαρμογή στις νέες ηλεκτρονικές απαιτήσεις. Ζήτησε επίσης να διερευνηθεί η διάθεση των ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων και να επιστραφούν στους νόμιμους δικαιούχους τυχόν ποσά που διατέθηκαν παράτυπα. Δεν πρόκειται για απαιτήσεις ανθρώπων που ζητούν να ζήσουν χωρίς να εργάζονται. Πρόκειται για επαγγελματίες που ζητούν να μπορούν να συνεχίσουν να εργάζονται! Ο ίδιος δήλωσε ότι εκπροσωπεί 407 σκάφη και περίπου 2.000 οικογένειες. Πίσω από αυτούς τους αριθμούς υπάρχουν πραγματικοί άνθρωποι. Πατέρες, μητέρες, παιδιά, εργαζόμενοι που ξυπνούν πριν χαράξει για να βγουν στη θάλασσα. Και όταν αυτοί οι άνθρωποι εγκαταλείπουν το επάγγελμα, δεν χάνεται απλώς μια οικονομική δραστηριότητα. Χάνεται ένα κομμάτι της ελληνικής παραγωγικής ταυτότητας.
ΦΤΑΝΟΥΝ ΟΙ ΥΠΟΣΧΕΣΕΙΣ – Η ΩΡΑ ΤΗΣ ΛΟΓΟΔΟΣΙΑΣ ΕΧΕΙ ΦΤΑΣΕΙ!
Το σημαντικότερο μήνυμα της συνέντευξης δεν ήταν μόνο η αγανάκτηση. Ήταν η απαίτηση για ενότητα και πραγματική λογοδοσία. Ο Γρηγόρης Σερέτης επέμεινε ότι οι αλιείς πρέπει να χρησιμοποιήσουν κάθε νόμιμο μέσο για να προστατεύσουν τα συμφέροντά τους. Ο Παναγιώτης Περράκης, από την πλευρά του, κάλεσε τους συναδέλφους του να αφήσουν στην άκρη τις προσωπικές αντιπαραθέσεις και να κινηθούν συλλογικά. Και εδώ βρίσκεται ίσως η τελευταία ευκαιρία για έναν κλάδο που περιγράφει τον εαυτό του ως μη βιώσιμο. Να απαιτήσει διαφάνεια. Να διεκδικήσει δικαιοσύνη. Να απαιτήσει πραγματική προστασία της ελληνικής αλιείας.
Να δημοσιοποιηθούν οι δικαιούχοι των επίμαχων προγραμμάτων. Να ελεγχθούν οι χρηματοδοτήσεις. Να εξηγηθεί με ποιον τρόπο ωφελήθηκε η αλιεία. Και όπου υπάρχουν αποδεδειγμένες παρανομίες, να αποδοθούν ευθύνες χωρίς πολιτικές εξαιρέσεις! Γιατί δεν μπορεί η ελληνική πολιτεία να επικαλείται την ανάγκη στήριξης της πρωτογενούς παραγωγής και ταυτόχρονα να αφήνει τους ίδιους τους παραγωγούς να αγωνιούν για την επιβίωσή τους. Δεν μπορεί να μιλά για ανάπτυξη των νησιών, όταν οι άνθρωποι που κράτησαν ζωντανά τα λιμάνια τους σκέφτονται να εγκαταλείψουν τη θάλασσα. Και δεν μπορεί να ζητά εμπιστοσύνη χωρίς να προσφέρει διαφάνεια.
Ο Έλληνας ψαράς δεν ζητά ελεημοσύνη. Ζητά να μπορεί να ζήσει από τον κόπο του. Όπως λέει και το γνωστό απόφθεγμα:
«Η δικαιοσύνη που καθυστερεί είναι δικαιοσύνη που αρνείται να αποδοθεί».
Η ελληνική αλιεία δεν χρειάζεται άλλα μεγάλα λόγια. Χρειάζεται απαντήσεις, αποφάσεις και πράξεις.
ΓΙΑΤΙ ΑΝ ΣΒΗΣΟΥΝ ΤΑ ΚΑΪΚΙΑ ΑΠΟ ΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΛΙΜΑΝΙΑ, ΔΕΝ ΘΑ ΕΧΕΙ ΧΑΘΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ. ΘΑ ΕΧΕΙ ΧΑΘΕΙ ΕΝΑ ΖΩΝΤΑΝΟ ΚΟΜΜΑΤΙ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ!
