Στην εκπομπή του Γρηγόρη Σερέτη «Κόντρα στο Σύστημα», στον Focus FM 103,6 και στον ΜΑΧΗ FM 99,8 – τα μόνα πατριωτικά ραδιόφωνα – πραγματοποιήθηκε μια συζήτηση που άνοιξε τον ασκό του Αιόλου για τον ρόλο των τραπεζιτών, των πολυεθνικών και των οικονομικών συμφερόντων στη διαμόρφωση της παγκόσμιας Ιστορίας. Καλεσμένος ήταν ο Δημήτρης, τραπεζικός και ερευνητής ιστορικών ζητημάτων, ο οποίος παρουσίασε μια σειρά από καταγγελίες και αμφιλεγόμενους ισχυρισμούς για τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, τη μεταπολεμική οικονομική τάξη και το μέλλον της οικονομικής ελευθερίας.
Μια συζήτηση που δεν περιορίστηκε στο παρελθόν. Έφτασε μέχρι τη σημερινή Ελλάδα, τις τράπεζες, τις ψηφιακές ταυτότητες και το ενδεχόμενο μιας κοινωνίας όπου η πρόσβαση στο χρήμα θα εξαρτάται ολοένα περισσότερο από ηλεκτρονικά συστήματα. Και το ερώτημα είναι αμείλικτο: Ποιος κυβερνά πραγματικά; Εκείνος που εκλέγεται ή εκείνος που ελέγχει τη χρηματοδότηση;
ΟΙ ΤΡΑΠΕΖΙΤΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ – Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΧΩΡΑ ΣΤΑ ΕΟΡΤΑΣΤΙΚΑ ΔΙΑΓΓΕΛΜΑΤΑ
Με αφορμή την επέτειο της 28ης Οκτωβρίου, ο καλεσμένος του Γρηγόρη Σερέτη έθεσε ένα ιδιαίτερα ευαίσθητο ιστορικό ζήτημα: τις οικονομικές σχέσεις επιχειρηματικών και τραπεζικών συμφερόντων με τη ναζιστική Γερμανία. Στη συζήτηση αναφέρθηκαν η Standard Oil, η General Motors, η Ford και άλλοι επιχειρηματικοί κολοσσοί, με επίκεντρο τις εμπορικές δραστηριότητες, τις επενδύσεις και τις βιομηχανικές συνεργασίες της προπολεμικής περιόδου.
Η οικονομική διασύνδεση αμερικανικών επιχειρήσεων με τη γερμανική βιομηχανία αποτελεί υπαρκτό πεδίο ιστορικής έρευνας. Αυτό, όμως, δεν αποδεικνύει από μόνο του τον ευρύτερο ισχυρισμό ότι οι αντίπαλες πλευρές του πολέμου διοικούνταν από ένα ενιαίο μυστικό κέντρο. Η ουσία του προβληματισμού παραμένει εξαιρετικά σοβαρή. Όταν μια επιχείρηση κερδίζει από την πολεμική οικονομία, ποιος ελέγχει τις ευθύνες της; Και όταν τελειώνει ο πόλεμος, ποιος λογοδοτεί για τα κέρδη που αποκτήθηκαν μέσα στην ανθρώπινη τραγωδία;
Εκατομμύρια άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Πίσω από τους αριθμούς υπήρχαν οικογένειες, παιδιά, ολόκληρες κοινωνίες που ισοπεδώθηκαν. Η ιστορική μνήμη δεν μπορεί να περιορίζεται σε παρελάσεις και στεφάνια. Απαιτεί έρευνα, τεκμηρίωση και αποκάλυψη κάθε πραγματικής οικονομικής συνέργειας με εγκληματικά καθεστώτα.
Η ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΔΙΑΚΑΝΟΝΙΣΜΩΝ ΚΑΙ Η ΔΥΝΑΜΗ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών, τη γνωστή BIS, που ιδρύθηκε το 1930 στη Βασιλεία της Ελβετίας. Ο ρόλος της στην ιστορία των κεντρικών τραπεζών, όπως και οι δραστηριότητές της κατά τη διάρκεια του πολέμου, έχουν αποτελέσει αντικείμενο σοβαρής ιστορικής συζήτησης. Ο τραπεζικός καλεσμένος υποστήριξε ότι οι οικονομικές σχέσεις της περιόδου αποκαλύπτουν βαθύτερους μηχανισμούς εξουσίας. Ορισμένες από τις ειδικότερες καταγγελίες του, ωστόσο, χρειάζονται ανεξάρτητη ιστορική επιβεβαίωση.
Το πολιτικό ερώτημα είναι μεγαλύτερο από οποιαδήποτε θεωρία. Πόσο δημοκρατικός μπορεί να είναι ένας κόσμος στον οποίο αποφάσεις που επηρεάζουν εκατομμύρια ανθρώπους λαμβάνονται από θεσμούς στους οποίους ο απλός πολίτης δεν έχει άμεση συμμετοχή;
Οι κεντρικές τράπεζες διαχειρίζονται κρίσιμα εργαλεία νομισματικής πολιτικής. Οι κυβερνήσεις αποφασίζουν για φόρους και δαπάνες. Οι χρηματοπιστωτικές αγορές επηρεάζουν το κόστος δανεισμού. Και ο πολίτης; Ο πολίτης καλείται να πληρώσει. Να πληρώσει τους τόκους, την ακρίβεια, τις επιπτώσεις των οικονομικών κρίσεων και πολλές φορές τις συνέπειες πολιτικών αποφάσεων στις οποίες δεν είχε ουσιαστικό λόγο.
Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΠΑΙΤΟΥΝ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ
Ένα από τα πλέον αιχμηρά σημεία της εκπομπής αφορούσε τον ελληνικό χρυσό κατά την περίοδο της γερμανικής εισβολής. Ο καλεσμένος αναφέρθηκε στη μεταφορά των αποθεμάτων χρυσού της Ελλάδας στο εξωτερικό το 1941 και διατύπωσε τον ισχυρισμό ότι ελληνικός χρυσός παραμένει στην Τράπεζα της Αγγλίας χωρίς να έχει διεκδικηθεί. Ο συγκεκριμένος ισχυρισμός, όπως παρουσιάστηκε, δεν συνοδεύτηκε από επαρκή στοιχεία που να τεκμηριώνουν παράνομη παρακράτηση ή απώλεια των αποθεμάτων. Ωστόσο, η διαφάνεια στη διαχείριση του εθνικού πλούτου δεν είναι πολυτέλεια. Είναι υποχρέωση.
Πού βρίσκονται τα αποθέματα χρυσού της χώρας; Ποια ποσότητα φυλάσσεται στην Ελλάδα και ποια στο εξωτερικό; Ποιο είναι το καθεστώς φύλαξης και ποιος ασκεί τον έλεγχο;
Οι απαντήσεις πρέπει να προκύπτουν από επίσημα, δημόσια και ελέγξιμα στοιχεία. Ο εθνικός πλούτος δεν είναι οικογενειακό κειμήλιο κανενός πολιτικού. Είναι περιουσία που αφορά ολόκληρο τον ελληνικό λαό.
ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΔΥΝΑΣΤΕΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΚΙΕΣ ΤΗΣ ΚΑΤΟΧΗΣ
Η συζήτηση επεκτάθηκε στις μεγάλες ελληνικές πολιτικές οικογένειες, με τον καλεσμένο να διατυπώνει βαριές κατηγορίες για ιστορικές σχέσεις προσώπων με το κατοχικό καθεστώς. Αναφέρθηκαν οι οικογένειες Καραμανλή, Παπανδρέου και Μητσοτάκη. Πρόκειται για ισχυρισμούς που δεν μπορούν να υιοθετηθούν ως ιστορικά αποδεδειγμένα γεγονότα χωρίς συγκεκριμένα αρχειακά τεκμήρια και αξιόπιστη διασταύρωση. Αυτό δεν σημαίνει ότι η ιστορική έρευνα πρέπει να σταματήσει μπροστά σε μεγάλα πολιτικά ονόματα. Το αντίθετο.
Η Ελλάδα οφείλει να γνωρίζει ποιοι συνεργάστηκαν πραγματικά με τις κατοχικές αρχές, ποιοι ωφελήθηκαν οικονομικά και ποιοι απέφυγαν τη λογοδοσία. Αλλά η ιστορική ευθύνη είναι ατομική και πρέπει να αποδεικνύεται. Δεν μεταβιβάζεται αυτομάτως στους απογόνους. Η αλήθεια δεν φοβάται τα αρχεία. Εκείνοι που φοβούνται την αλήθεια έχουν λόγο να αποφεύγουν το άνοιγμά τους.
ΑΠΟ ΤΑ ΤΑΝΚΣ ΣΤΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ – Η ΝΕΑ ΜΑΧΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ
Το δεύτερο μεγάλο μέρος της εκπομπής επικεντρώθηκε στον ψηφιακό μετασχηματισμό. Ο καλεσμένος εξέφρασε την ανησυχία ότι η σύνδεση της ψηφιακής ταυτότητας με τις τραπεζικές συναλλαγές και η πιθανή εισαγωγή του ψηφιακού ευρώ θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε υπερβολικό έλεγχο των πολιτών. Χρησιμοποίησε μάλιστα τον χαρακτηρισμό «ψηφιακή φυλακή».
Πρέπει να διευκρινιστεί ότι δεν έχει τεκμηριωθεί πως το ψηφιακό ευρώ σχεδιάζεται ως μηχανισμός πολιτικής τιμωρίας ή ότι θα επιτρέπει αυθαίρετο αποκλεισμό πολιτών από τα χρήματά τους. Ούτε οι ισχυρισμοί περί καθολικής παρακολούθησης μέσω συγκεκριμένων υπερυπολογιστών αποδείχθηκαν στην εκπομπή. Όμως υπάρχει ένα πραγματικό ζήτημα που καμία κυβέρνηση δεν δικαιούται να υποτιμά. Ποιος θα προστατεύει τα προσωπικά δεδομένα; Ποιος θα ελέγχει τους ελεγκτές; Και τι θα συμβαίνει όταν ένα ψηφιακό σύστημα κάνει λάθος;
Η τεχνολογία μπορεί να διευκολύνει τη ζωή. Μπορεί όμως, εάν δεν συνοδεύεται από αυστηρές εγγυήσεις, να δημιουργήσει νέες μορφές εξάρτησης. Η προστασία των μετρητών, η ιδιωτικότητα των συναλλαγών, η δυνατότητα πρόσβασης στις τραπεζικές υπηρεσίες και το δικαίωμα αποτελεσματικής προσφυγής απέναντι σε αυθαίρετες αποφάσεις αποτελούν ζητήματα δημοκρατίας. Δεν είναι τεχνοφοβία να ζητάς εγγυήσεις. Είναι δικαίωμά σου.
Η ΕΛΛΑΔΑ ΤΩΝ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΚΕΡΔΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΙΕΣΜΕΝΩΝ ΝΟΙΚΟΚΥΡΙΩΝ
Και κάπου εδώ η ιστορική συζήτηση συναντά τη σημερινή ελληνική πραγματικότητα. Ο συνταξιούχος που μετράει τα ευρώ πριν πάει στο σούπερ μάρκετ. Ο εργαζόμενος που βλέπει τον μισθό του να εξανεμίζεται πριν τελειώσει ο μήνας. Ο νέος που δυσκολεύεται να νοικιάσει σπίτι. Η μικρή επιχείρηση που αγωνίζεται να ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της. Απέναντί τους βρίσκεται ένα τραπεζικό σύστημα του οποίου η λειτουργία επηρεάζει καθοριστικά την οικονομική τους επιβίωση. Οι τραπεζικές χρεώσεις, το κόστος δανεισμού, οι διαδικασίες διαχείρισης οφειλών και η προστασία της πρώτης κατοικίας δεν είναι τεχνικές λεπτομέρειες. Είναι βαθιά κοινωνικά ζητήματα.
Και εδώ η κυβέρνηση Μητσοτάκη οφείλει να απαντήσει πολιτικά: Πόσο αποτελεσματικά προστατεύει τον πολίτη απέναντι στην οικονομική πίεση; Πόσο ενισχύει τον ανταγωνισμό; Πόσο διασφαλίζει ότι η ψηφιοποίηση δεν θα αποκλείσει τους ηλικιωμένους και τους οικονομικά ευάλωτους;
Δεν αρκούν οι πανηγυρικές ανακοινώσεις για την ανάπτυξη. Η ανάπτυξη που δεν φτάνει στο σπίτι του Έλληνα παραμένει ένας αριθμός σε κυβερνητικό δελτίο Τύπου.
Η ΣΙΩΠΗ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΟΥΔΕΤΕΡΟΤΗΤΑ
Στο κλείσιμο της συζήτησης, ο Δημήτρης κάλεσε τους πολίτες σε συλλογική αντίδραση και πολιτική ανυπακοή απέναντι σε όσα θεωρεί απειλές για την ελευθερία τους. Η δημοκρατική αντίδραση, όμως, αποκτά πραγματική δύναμη όταν στηρίζεται στην ενημέρωση, στη νομιμότητα, στην τεκμηρίωση και στη συλλογική διεκδίκηση.
Ο Γρηγόρης Σερέτης, μέσα από την εκπομπή «Κόντρα στο Σύστημα», έφερε στο προσκήνιο μια συζήτηση με ιστορικές αναφορές, καταγγελίες και προβληματισμούς που απαιτούν προσεκτική εξέταση. Δεν είναι ανάγκη να αποδεχτεί κανείς κάθε ισχυρισμό για να απαιτήσει απαντήσεις. Δεν χρειάζεται να πιστέψει σε ένα παντοδύναμο αόρατο κέντρο για να αντιληφθεί ότι η συγκέντρωση οικονομικής ισχύος απαιτεί δημοκρατικό έλεγχο. Και δεν χρειάζεται να απορρίψει την τεχνολογία για να υπερασπιστεί την ιδιωτική του ζωή.
Η πατρίδα δεν προστατεύεται με σιωπή. Προστατεύεται με γνώση, ελευθερία, ισχυρούς θεσμούς και πολίτες που δεν φοβούνται να ρωτήσουν.
Γιατί, όπως έλεγε ο Λόρδος Άκτον, «Η εξουσία τείνει να διαφθείρει και η απόλυτη εξουσία διαφθείρει απόλυτα».
Και όταν η οικονομική εξουσία συγκεντρώνεται χωρίς επαρκή έλεγχο, η δημοκρατία οφείλει να βρίσκεται σε διαρκή εγρήγορση.
Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΛΑΟΣ ΔΕΝ ΧΡΩΣΤΑ ΣΕ ΚΑΝΕΝΑΝ ΛΕΥΚΗ ΕΠΙΤΑΓΗ. ΟΥΤΕ ΣΤΟΥΣ ΤΡΑΠΕΖΙΤΕΣ, ΟΥΤΕ ΣΤΙΣ ΠΟΛΥΕΘΝΙΚΕΣ, ΟΥΤΕ ΣΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΙΚΟΥΣ ΠΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΖΟΝΤΑΙ ΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΤΟΥ.
Η ελευθερία δεν είναι τραπεζικό προϊόν. Και η Ελλάδα δεν είναι ανώνυμη εταιρεία προς διαχείριση!
