Έντονη ανησυχία προκαλεί στην Ευρώπη η διαδοχή περιστατικών ασφαλείας που καταγράφονται τις τελευταίες ημέρες, με κυβερνοεπιθέσεις σε επιχειρήσεις και κρίσιμες υποδομές, απειλές για βόμβες σε επιβατικά αεροσκάφη και μαζικά προειδοποιητικά μηνύματα που οδηγούν σε εκκενώσεις σχολείων.
Το νέο σκηνικό αναδεικνύει τις διαφορετικές μορφές απειλών που καλούνται να αντιμετωπίσουν οι ευρωπαϊκές αρχές, την ώρα που η Ευρωπαϊκή Ένωση ενισχύει τις οδηγίες πολιτικής προστασίας προς τους πολίτες.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το κύμα κυβερνοεπιθέσεων σε συστήματα ψύξης μεγάλων αλυσίδων σούπερ μάρκετ
Περιστατικά έχουν καταγραφεί σε Βέλγιο, Σουηδία, Ολλανδία, Λουξεμβούργο, Εσθονία και Ιρλανδία, με τους δράστες να φέρονται να παρεμβαίνουν εξ αποστάσεως στις ρυθμίσεις των ψυγείων και των καταψυκτών, ανεβάζοντας τη θερμοκρασία και προκαλώντας καταστροφή προϊόντων. Σύμφωνα με το Reuters, μεταξύ των επιχειρήσεων που επηρεάστηκαν βρίσκονται οι αλυσίδες Ahold Delhaize, Colruyt, ICA, Coop και Carrefour.
Κυβερνοεπίθεση και στην Ελλάδα
Το φαινόμενο έφτασε και στην Ελλάδα, καθώς, στόχος κυβερνοεπίθεσης έγιναν τρία κρεοπωλεία στην Κηφισιά. Οι δράστες φέρονται να άλλαξαν τις ρυθμίσεις των ψυγείων, θέτοντας ως επιθυμητή θερμοκρασία τους 150 βαθμούς Κελσίου. Ωστόσο, οι εργαζόμενοι αντιλήφθηκαν εγκαίρως το περιστατικό και η πραγματική θερμοκρασία δεν ξεπέρασε τους 17 βαθμούς, αποτρέποντας μεγαλύτερη οικονομική ζημιά.
Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι η Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας είχε εντοπίσει περισσότερα από 300 εκτεθειμένα συστήματα στην Ελλάδα, κυρίως ελεγκτές εμπορικής ψύξης. Στις 14 Οκτωβρίου είχε απευθύνει σύσταση για την αποσύνδεση των συστημάτων ελέγχου από το δημόσιο διαδίκτυο, την αλλαγή των προεπιλεγμένων κωδικών και την εγκατάσταση των απαραίτητων ενημερώσεων ασφαλείας.
Απειλές για βόμβες σε πτήσεις και εκατοντάδες σχολεία
Παράλληλα, σειρά απειλών για τοποθέτηση εκρηκτικών μηχανισμών έχει προκαλέσει κινητοποίηση των αρχών σε ευρωπαϊκά αεροδρόμια. Καταγράφηκαν πέντε περιστατικά που αφορούσαν πτήσεις των SAS, LOT, Ryanair και Wizz Air, με αποτέλεσμα αναγκαστικές προσγειώσεις, εκτροπές δρομολογίων και ελέγχους από ειδικές ομάδες ασφαλείας.
Στην Ιταλία, μαζικό μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου με απειλές για βόμβες φέρεται να εστάλη σε 271 σχολεία, μεταξύ των οποίων οκτώ στη Ρώμη, προκαλώντας εκκενώσεις και κινητοποίηση αστυνομικών δυνάμεων. Το ίδιο μήνυμα περιείχε και απειλή για πτήση της Ryanair.
Στόχος κυβερνοεπίθεσης ακόμη και εγκαταστάσεις αποθήκευσης αίματος στη Γαλλία
Νέο περιστατικό καταγράφηκε και στη Γαλλία, αυτή τη φορά σε εγκαταστάσεις που χρησιμοποιούνται για τη συντήρηση δειγμάτων αίματος. Η κυβερνοεπίθεση σημειώθηκε τα ξημερώματα της 2ας Νοεμβρίου και αφορούσε εταιρεία που διαχειρίζεται εξοπλισμό αποθήκευσης για το Γαλλικό Ίδρυμα Αίματος.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, οι χάκερ επιχείρησαν να μεταβάλουν τη θερμοκρασία των μονάδων φύλαξης από τους -30 βαθμούς στους 110 βαθμούς Κελσίου. Το περιστατικό εντοπίστηκε εγκαίρως από τεχνικό, ενώ το γαλλικό υπουργείο Υγείας ανέφερε ότι δεν υπήρξαν απώλειες.
Στο στόχαστρο φανάρια, ασανσέρ και νοσοκομεία
Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι οι επόμενοι στόχοι των χάκερ μπορεί να είναι ακόμη πιο κρίσιμοι για την καθημερινότητά μας. Ανάμεσα στα πιθανά σενάρια είναι επιθέσεις στα φανάρια μεγάλων πόλεων, που θα μπορούσαν να προκαλέσουν κυκλοφοριακό χάος, αλλά και σε ασανσέρ και νοσοκομεία, δημιουργώντας σοβαρά προβλήματα στη λειτουργία τους.
Ψεύτικα μηνύματα για πυρηνικό χτύπημα σε Ουκρανία και Ρωσία
Την ίδια ώρα, αναστάτωση προκάλεσαν τα μαζικά μηνύματα που έφτασαν στα κινητά πολιτών στην Ουκρανία και τη Ρωσία από άγνωστη πηγή. Τα μηνύματα προειδοποιούσαν για επικείμενο πυρηνικό χτύπημα, προκαλώντας φόβο στους παραλήπτες, χωρίς ωστόσο να υπάρχει επιβεβαίωση ότι επρόκειτο για πραγματική απειλή.
Νέες οδηγίες της Κομισιόν για τις πρώτες 72 ώρες μιας κρίσης
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προωθεί ξανά μέτρα ενίσχυσης της ετοιμότητας των πολιτών απέναντι σε έκτακτες καταστάσεις. Οι νέες κατευθυντήριες γραμμές δίνουν έμφαση στην αυτάρκεια για τουλάχιστον 72 ώρες, μέχρι να μπορέσουν να κινητοποιηθούν πλήρως οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης.
Οι συστάσεις περιλαμβάνουν τη συγκέντρωση βασικών εφοδίων, τη δημιουργία τσάντας έκτακτης ανάγκης και την ενημέρωση των πολιτών για τον τρόπο αντίδρασης σε περιπτώσεις κρίσης. Το σχέδιο δεν αφορά αποκλειστικά πολεμικές συγκρούσεις, αλλά καλύπτει φυσικές καταστροφές, διακοπές βασικών υπηρεσιών, κυβερνοεπιθέσεις και άλλες απειλές.
Η στρατηγική της Ένωσης Ετοιμότητας είχε παρουσιαστεί από την Κομισιόν τον Μάρτιο του 2025, ενώ οι νεότερες κατευθυντήριες γραμμές μεταφέρουν τις γενικές προβλέψεις σε πρακτικά μέτρα για τον πληθυσμό.
Η ψηφιακή εξάρτηση που μπορεί να γίνει η μεγαλύτερη αδυναμία μας
Όλα αυτά δείχνουν πόσο ευάλωτη μπορεί να γίνει η καθημερινότητά μας από τη στιγμή που σχεδόν τα πάντα εξαρτώνται από την τεχνολογία και το διαδίκτυο. Από τα φανάρια και τα ασανσέρ μέχρι τα νοσοκομεία, τις τράπεζες, τις μεταφορές και την επικοινωνία μας, μια καλά οργανωμένη κυβερνοεπίθεση θα μπορούσε να προκαλέσει αλυσιδωτά προβλήματα σε ολόκληρες πόλεις. Σε έναν κόσμο όπου έχουμε μάθει να λειτουργούμε με το πάτημα ενός κουμπιού, το ερώτημα είναι τι συμβαίνει όταν ξαφνικά όλα σταματήσουν να λειτουργούν. Και αυτό ακριβώς είναι που κάνει την ψηφιακή εξάρτηση ένα από τα μεγαλύτερα ζητήματα ασφάλειας της εποχής μας.
